Diğer adları: Femur başı epifiz kayması · SCFE · SUFE
Bu rehberde neler var?
Ergende yeni topallama, kalça-kasık-diz ağrısı ve üzerine basmakta zorlanma varsa aynı gün acil değerlendirme alın. Kayma şüphesinde yürümeye zorlamayın; WhatsApp randevusunu beklemeyin, güvenli taşınamıyorsa 112’yi arayın.
Kayma bazen yavaş gelişir ve yalnızca spor sırasında ağrı yapar; bazen çocuk aniden üzerine basamaz. Belirgin bir kaza öyküsü bulunmayabilir. Fazla kilo ve bazı hormonal hastalıklar riski etkileyebilir ancak bunlar olmadan da görülür. Gecikme kaymayı ve kalça başının kanlanmasıyla ilgili sorunları artırabilir. Ağrının dizde tarif edilmesi kalçanın değerlendirilmesini gereksiz kılmaz.
Hangi belirtiler görülebilir?
- Yeni veya giderek artan topallama
- Kasık, kalça, uyluk ya da diz ağrısı
- Ayağın dışa dönük durması
- Kalça hareketinde kısıtlılık veya üzerine basamama
Tanı nasıl konur?
Çocuk kalçası dikkatle muayene edilir ve uygun röntgenler çekilir. Görüntüleme pozisyonu yaralanmanın stabilitesine göre sağlık ekibince belirlenir; ağrılı kalça zorlanmaz. Gerekirse MR ve altta yatan hormonal durumlar için inceleme yapılır. İki kalça birlikte değerlendirilir çünkü karşı tarafın riski de izlemde önem taşır.
Ameliyatsız tedavi seçenekleri
Şüphede ilk koruma basamağı etkilenen bacağa yük vermemek ve uygun hastaneye ulaşmaktır. Ev egzersizi, masaj veya birkaç gün spor molası kaymayı tedavi etmez. Hastanede ağrı yönetimi ve ameliyat hazırlığı yapılır. Aile, belirtilerin başlangıcını ve önceki topallama dönemlerini ekibe anlatmalıdır; bu bilgiler planı etkileyebilir.
Cerrahi ne zaman değerlendirilir?
Tedavi çoğunlukla kaymanın ilerlemesini durdurmak için cerrahi sabitlemedir. Kullanılan yöntem kaymanın şiddetine ve stabilitesine göre çocuk kalça ekibince belirlenir. Seçilmiş hastalarda ek düzeltme işlemleri veya karşı kalçaya koruyucu yaklaşım tartışılabilir. Kalça başı kanlanma bozukluğu, kıkırdak hasarı ve ileride sıkışma gibi riskler aileyle konuşulur.
İyileşme ve günlük yaşama dönüş
Yük verme ve hareket kuralları ameliyatı yapan ekip tarafından açıklanır. Kontroller büyüme tamamlanana kadar sürebilir. Karşı kalçada ağrı veya topallama ortaya çıkarsa gecikmeden değerlendirme gerekir. Erken tanı değerli olsa da her çocukta kusursuz kalça biçimi garantisi yoktur; ilerideki işlev, takip ve rehabilitasyon birlikte ele alınır.
Sık sorulan sorular
Çocuk hâlâ yürüyorsa acil değil mi?
Yürüyebilmesi kaymayı dışlamaz. Şüpheli kalça veya diz ağrısıyla topallama aynı gün değerlendirilmelidir.
Bu yanıtın bağlantısıSadece diz filmi yeterli mi?
Her zaman değil. Kalça hastalığı dize yansıyan ağrı yapabildiğinden kalça da incelenir.
Bu yanıtın bağlantısıDinlenerek kayma düzelir mi?
Kaymanın tedavisi genellikle cerrahidir; dinlenme uzman değerlendirmesinin yerine geçmez.
Bu yanıtın bağlantısıKaynaklar ve içerik hakkında
- AAOS OrthoInfo — Slipped Capital Femoral Epiphysis
- Seattle Children’s — Slipped Capital Femoral Epiphysis
Kaynaklar genel bilgilendirme amacıyla kullanılmıştır. Metin muayenenin yerini tutmaz ve belirtilen her yöntemin klinikte uygulandığı anlamına gelmez. İçerik güncellemesi: 05.09.2026.